Rusia furnizon Iranin me dronë dhe teknologji
Zyrtarë të lartë rusë dhe iranianë kanë nisur bisedime sekrete për furnizimin me dronë të Teheranit. Ky zhvillim vjen pak ditë pas sulmeve të fundit të SHBA-së dhe Izraelit në rajon. Sipas burimeve të inteligjencës, procesi i transferimit ka nisur në fillim të muajit mars. Dërgesat pritet të përfundojnë brenda pak javësh. Ky shënon treguesin e parë të furnizimit të drejtpërdrejtë me pajisje ushtarake nga Moska drejt Teheranit që nga fillimi i konfliktit. Rusia tashmë po ofron mbështetje përmes imazheve satelitore dhe të dhënave të inteligjencës.
Kremlini ka reaguar zyrtarisht duke i cilësuar këto raporte si të pavërteta. Zëdhënësi Dmitry Peskov deklaroi se në qarkullim ka shumë informacione të rreme. Megjithatë, ai konfirmoi vazhdimësinë e dialogut mes Rusisë dhe udhëheqjes iraniane. Moska pretendon se ndihma e saj kufizohet në furnizime humanitare, duke theksuar dërgimin e 13 tonëve pajisje mjekësore përmes Azerbajxhanit. Nga ana tjetër, zyrtarët perëndimorë vlerësojnë se mbështetja ruse synon forcimin e kapaciteteve ushtarake dhe ruajtjen e stabilitetit të regjimit iranian.
Irani ka mbështetur strategjinë e tij ushtarake në Lindjen e Mesme te përdorimi masiv i dronëve sulmues. Teherani ka prodhuar dhe lëshuar me kosto të ulët mbi 3,000 mjete të tilla pa pilot. Pavarësisht kësaj sasie, ekspertët theksojnë se kërkesa e re lidhet me cilësinë dhe jo sasinë. Antonio Giustozzi, nga Instituti Mbretëror i Shërbimeve të Bashkuara, sqaron se Irani kërkon qasje në teknologji më të përparuara. Sipas tij, bisedimet me Rusinë për dronë më të sofistikuar nisën si përgjigje e drejtpërdrejtë ndaj presioneve ushtarake izraelite dhe amerikane.
Nuk është ende e qartë se cilat modele specifike do të transferohen, por dyshohet për dronë të tipit "Geran-2". Këta të fundit janë versione të modifikuara ruse të modelit origjinal iranian "Shahed-136". Ekspertja Nicole Grayevsky thekson se Teherani synon të përfitojë nga inxhinieria ruse për të përmirësuar prodhimin e tij vendas. Përmirësimet ruse përfshijnë motorë më të fuqishëm, sisteme navigimi të avancuara dhe mbrojtje kundër bllokimit elektronik. Këto pajisje i bëjnë dronët ndjeshëm më efektivë përballë sistemeve moderne kundërajrore. Për të goditur këtë linjë furnizimi, Izraeli dyshohet se ka shënjestruar së fundmi një rrugë transporti logjistik në Detin Kaspik.
Përtej dronëve, Teherani ka kërkuar nga Moska sisteme të avancuara të mbrojtjes ajrore. Një marrëveshje e arritur në dhjetor parashikon furnizimin me 500 lëshues portativë "Verba" dhe 2,500 raketa ndër tre vitet e ardhshme. Megjithatë, Moska ka refuzuar shitjen e sistemit të saj elitë "S-400". Kremlini vlerëson se ky transferim do të provokonte një përshkallëzim të drejtpërdrejtë me Shtetet e Bashkuara. Gjithashtu, operimi i "S-400" kërkon përfshirjen e drejtpërdrejtë të personelit rus në terren. Marrëveshja aktuale e bashkëpunimit strategjik mes dy vendeve nuk përfshin klauzola për ndihmë të ndërsjellë ushtarake direkte.